Grote delen van de geschiedenis van Nederland onder de wielen.

Doordat de 19e eeuwse wegenbouwers verzot waren op tufsteen ter versterking van de ondergrond van hun aan te leggen wegen, zijn vaak zonder moeite vele oude historische en van oudsher Romein­se tufstenen gebouwen, stuk voor stuk monumenten eraan opgeof­ferd, zij gingen tegen de vlakte en werden vermalen om voor ondergrond te dienen, de eigenschap om gemakkelijk water door te laten, en toch stevig te blijven, was de reden van het gebruik, maar ook daardoor de reden van hun ondergang.

Nijmegen, een stad die door de Romeinen bewoond werd, al voor onze jaartelling, en waar op de Hunnerberg een kampement voor maar liefst 12.000 soldaten heeft gestaan, van daaruit stak men de rivieren over om naar het noorden toe, bezit te verove­ren.

Veel hebben archeologen er niet van terug kunnen vinden, en het zal dan ook een tentenkamp zijn geweest. Toen de noord­grenzen min of meer vast lagen, hebben de Romeinen een perma­nente militaire nederzetting gebouwd, op het Kops plateau.

Met hun buren de Batavieren, sloten zij een bondgenootschap, tegenwoordig zou men het een fusie noemen, zodat beiden van elkaar kon profiteren. De Batavieren leerden van de hogere levenspeil die de Romeinen hadden, terwijl de Romeinen dank­baar gebruik maakten van de soldaten die de Batavieren, vol­gens Romeinse geschiedschrijvers, met groot plezier leverden en een taak die zij graag vervulden. Toch kwam het rond 70 na Christus tot onenigheid, de keizers Claudiue en Nero hadden de privile­ges van de Batavieren be­hoorlijk ingekort, en soldaten werden met de knoet afgeranseld en hun legerleiders ontslagen uit militaire dienst. Julius Civilus, was de Bataafse officier die in opstand kwam, en bij verrassing overwon hij in het gebied van de Betuwe tot aan Alphen de Romeinen, en pas nadat er 8 Romeinse legioenen, oftewel 48.000 soldaten, onder lei­ding van Cerialis aan te pas kwamen, werden Batavieren uitein­delijk onderworpen. De Bataaf­se Civilus werd door de Romeinen achtervolgd als aangeschoten wild door het halve Europa, maar tenslot­te trok hij zich terug achter zijn eigen verdediging Opper Batavorum, en liet die stad in brand steken. De Romeinse overmacht ziende, koos hij voor de diplomatieke weg en sloot zowaar een nieuw bondgenoot­schap. De Bataafse stad aan de Waal is niet herbouwd, maar er verscheen een stenen en versterkte burcht voor het Tiende Romeinse legerkorps voor in de plaats, welk onderdak bood aan 6.000 manschappen. In de nabijheid van het kamp ontwikkelde zich al gauw een aanzienlijke gemeenschap van ambachtslieden en handelslieden, die elk op hun beurt probeerden een graantje mee te pikken, ook de soldatenvrouwen al dan niet uit Rome, herbergiers niet te vergeten, kortom een stad ontstaat met eigen amfitheater voor de soldaten, opgra­vingen in 1978 hebben dat aangetoond. Maar in het jaar 104 trekt keizer Trajanus Ulpius het tiende legerkorps terug uit Batavodorum, en dat zou de doods­klap voor het economisch leven kunnen betekenen. Als compensa­tie krijgt de stad marktrecht, en een nieuwe naam Ulpia Noviomagus, hetgeen betekent Nieuw­markt Ulpius. De ligging aan het water, heeft er uiteindelijk ook voor gezorgd, dat de stad kon uitgroeien tot de uiteinde­lijke stad die het geworden is, Nijmegen.

Toch zijn er nog meerdere personen geweest, die grote beteke­nis heeft gehad voor Nijme­gen, Keizer Karel de Grote die een versterkte burcht had een zoge­naamde palts welke hij op het Valkhof had laten bouwen, en waar hij regelmatig geweest moet zijn. Zijn enorme hofhouding, was er de oorzaak van, dat hij regelmatig rondtrok omdat een gebied niet in staat was, om die hoeveelheid voedsel te produ­ceren, die men dagelijks nodig had voor zo’n groot gezelschap, en men moest zelf uiteraard ook eten alhoewel daar niet altijd rekening mee gehouden zal zijn.

Met Pasen in 777 is hij in elk geval in Nijmegen geweest, want een perkamenten charter is opgemaakt in het Rijkspaleis te Nijmegen. Na zijn dood valt zijn enorme rijk uiteen, en komt onder het machteloze middenrijk van Lotharingen, en Duitse invloedsfeer. De Noormannen of Vikingen, zien kans om in 880 de keizerpalts te veroveren, en het te gebruiken als hun uitvals­basis voor hun rooftochten in de wijde omgeving tijdens de winterperiode. Als er niets meer te halen valt, verdwijnen zij weer terug naar het verre noorden.

Sinds 949 de Duitse Keizer Otto I in Nijmegen ver­bleef op het Valkhof, kreeg Nijmegen door allerlei vorstelijke bezoe­ken weer enig aanzien. Keizerin Theophano, een Byzanthijnse prin­ses die als 15 jarige al was uitgehuwelijkt aan keizer Otto II, kwam regelmatig op het Valkhof, en hield uitermate veel van het Valkhof, en onder haar leiding, werd het Valkhof een middelpunt van verfijnde kunst en wetenschap. Toen zij in 980 zwanger was, reisde zij speciaal naar Nijmegen om op het Valkhof te kunnen bevallen, maar helaas haalde zij het net niet, want op nog geen 10 kilometer af­stand, midden in het Rijkswald beviel zij van een gezonde zoon, de latere Otto III.

Toen Keizerin Yheophano in 991 in Nijmegen overleed, was haar hele rijk in diepe rouw gedompeld, een teken dat zij wel zeer geliefd moet zijn geweest, een enorm groot rijk, globaal gelegen tussen Denemar­ken en midden Italië.

In de St. Nico­laaskapel van het Valkhof, bestaat nog een afbeelding van deze bijzondere vrouw.

In 1794 werd deze burcht, die hier eeuwen­lang had gestaan, en jaren als middelpunt van Europa had dienst gedaan, verkocht aan een sloper voor F. 90.000,-, die de tufsteen waaruit het gebouw bestond heeft doorverkocht aan de wegenbouwers, en zo zijn vele historische interessante Ro­meinse gebou­wen ten prooi gevallen aan slopershanden, zelfs grote delen fundamenten zijn op die manier verdwenen, en daarmee verdwenen ook grote delen van de geschiedenis en historisch materiaal, juist ja onder de wielen.
Anton Heijmerikx

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit /  Bijwerken )

Google photo

Je reageert onder je Google account. Log uit /  Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit /  Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit /  Bijwerken )

Verbinden met %s

%d bloggers liken dit: